Zweeds spitsenduo geeft Oranje alvast huiswerk

Zweden heeft Oranje meteen iets gegeven om over na te denken. Niet met een krappe zege, niet met een toevalstreffer, maar met een ruime 5-1-overwinning op Tunesië waarin vooral Alexander Isak en Viktor Gyökeres lieten zien waarom deze ploeg gevaarlijk kan worden. De volgende tegenstander van Nederland begon het WK met vertrouwen, goals en een duidelijke boodschap richting Houston.

(Tekst gaat verder na de afbeelding)

Voor Ronald Koeman komt dat op een ongemakkelijk moment. Oranje gaf tegen Japan een voorsprong weg en bleef achter met vragen over controle, wissels en wedstrijdmanagement. Zweden deed precies het tegenovergestelde. De ploeg van Graham Potter sloeg vroeg toe, herstelde zich na de aansluitingstreffer van Tunesië en liep na rust hard weg.

Dat maakt het duel met Zweden direct zwaarder.

Isak en Gyökeres geven Zweden tegen Tunesië precies wat het miste

Zweden had een moeilijke weg naar het WK. De kwalificatie verliep stroef en de ploeg moest via de play-offs alsnog een ticket afdwingen. Dat beeld paste niet helemaal bij de namen die voorin lopen. Met Alexander Isak en Viktor Gyökeres beschikt Zweden over twee spitsen uit de internationale top, maar een sterk elftal ontstaat niet vanzelf door twee grote aanvallers op te stellen.

Tegen Tunesië viel veel op zijn plek.

Gyökeres was betrokken bij de 2-0 van Isak en maakte na rust zelf de 3-1. Isak scoorde, gaf een assist en was betrokken bij meerdere gevaarlijke momenten. Het ging daarbij niet alleen om de doelpunten. Zweden had voorin diepte, kracht en dreiging in de pressing. Tunesië kon zich nauwelijks onder die druk uit voetballen.

Voor Oranje is dat een belangrijk signaal. Japan deed Nederland pijn met beweging, fitheid en organisatie. Zweden komt daar met iets anders bij: twee spitsen die allebei een wedstrijd kunnen openbreken.

Oranje krijgt tegen Zweden een ander probleem dan tegen Japan

De wedstrijd tegen Japan was voor Nederland vooral lastig omdat Oranje de controle verloor. Japan bleef lopen, speelde met veel discipline en profiteerde toen Nederland na de wissels minder herkenbaar werd. Zweden zal Oranje op een andere manier testen.

Isak en Gyökeres vragen om constante aandacht. Isak kan uitwijken, wegdraaien, combineren en in de ruimte komen. Gyökeres speelt directer, fysieker en blijft gevaarlijk zodra de bal in of rond het strafschopgebied valt. Dat maakt verdedigen tegen Zweden minder overzichtelijk.

Virgil van Dijk, Matthijs de Ligt, Micky van de Ven, Nathan Aké of wie Koeman ook opstelt: ze krijgen te maken met twee aanvallers die niet veel nodig hebben. Eén slordige opbouwbal kan genoeg zijn. Eén moment waarop de restverdediging niet klopt ook.

Dat is precies waar Oranje na Japan kritisch naar moet kijken. Nederland had moeite om de wedstrijd dood te maken. Tegen Zweden kan zo’n fase veel sneller worden afgestraft.

Zweden heeft met Isak en Gyökeres meer dan alleen afmakers

Het makkelijke verhaal is dat Isak en Gyökeres vooral doelpuntenmakers zijn. Dat klopt, maar tegen Tunesië was hun rol breder. Ze hielpen Zweden aan druk naar voren. Ze gaven de ploeg een aanspeelpunt. Ze zorgden ervoor dat Tunesië niet rustig kon opbouwen.

Dat laatste is belangrijk richting Oranje. Nederland wil met Frenkie de Jong, Ryan Gravenberch en Tijjani Reijnders voetballend onder druk uitkomen. Op papier heeft Koeman daar de spelers voor. In de praktijk liep het tegen Japan nog niet soepel genoeg.

Als Zweden met Isak en Gyökeres hoog druk durft te zetten, wordt het middenveld van Oranje meteen getest. Dan gaat het niet alleen om techniek, maar ook om keuzes. Wanneer speel je vooruit? Wanneer moet de bal eruit? En wie komt vrij als Zweden de eerste passlijn dichtzet?

Daar ligt huiswerk voor Koeman.

Alexander Isak vindt op het WK een ideaal moment

Voor Isak zal zijn optreden tegen Tunesië als opluchting voelen. De spits draagt al langer de druk van een enorme transfersom met zich mee. Bij Liverpool was zijn eerste periode volgens het aangeleverde artikel niet eenvoudig, mede door blessures en vormdipjes. Op een WK kan zo’n verhaal ineens kantelen.

Zijn goal tegen Tunesië was daarom meer dan een statistiek. Isak sneed naar binnen en schoot raak, maar vooral zijn hele optreden voelde scherper dan de periode die achter hem lag. Hij was betrokken, dreigend en bleef in beweging.

Voor Zweden is dat groot nieuws. Een fitte, zelfverzekerde Isak verandert de waarde van deze ploeg. Zeker naast Gyökeres, die van zichzelf al veel fysieke dreiging meebrengt.

Oranje hoeft Isak na één wedstrijd niet groter te maken dan hij is. Tunesië was defensief zwak. Dat moet erbij gezegd worden. Maar het gevoel is duidelijk: Zweden heeft zijn belangrijkste aanvallers meteen aan het WK gekregen.

Gyökeres maakt Zweden vervelend om tegen te spelen

Waar Isak vaak wat eleganter oogt, brengt Gyökeres iets rauwers. Hij jaagt door, zoekt contact en straalt uit dat hij elke fout wil afstraffen. Tegen Tunesië kreeg hij zijn doelpunt na geklungel achterin, maar dat soort goals ontstaan niet alleen door fouten van de tegenstander. Ze ontstaan ook doordat een spits blijft drukken en blijft geloven dat er iets valt te halen.

Dat maakt hem voor Oranje vervelend. Nederland wil graag opbouwen, maar kan zich geen losse ballen rond de eigen zestien veroorloven. Zeker niet als Zweden met twee spitsen klaarstaat om meteen toe te slaan.

Koeman zal moeten kiezen hoe hij daarmee omgaat. Oranje kan proberen Zweden terug te drukken door zelf hoog tempo te maken. Het kan ook wat behoudender beginnen en eerst de controle zoeken. Beide keuzes hebben risico.

Te veel ruimte achter de verdediging is gevaarlijk met Isak. Te veel duels rond het eigen strafschopgebied is gevaarlijk met Gyökeres.

Oranje-Zweden krijgt door Tunesië ineens extra lading

Door de ruime zege op Tunesië staat Zweden bovenaan in de groep. Oranje heeft na de 2-2 tegen Japan direct iets te repareren. Dat verandert de toon van de tweede groepswedstrijd. Het is nog geen alles-of-nietsduel, maar het voelt wel als een wedstrijd die het WK-gevoel van Nederland kan sturen.

Wint Oranje, dan is de remise tegen Japan deels weggepoetst. Speelt Nederland opnieuw gelijk of verliest het, dan wordt de druk snel groter. Zeker omdat Zweden met vertrouwen aan de aftrap verschijnt.

Dat vertrouwen heeft voor een groot deel te maken met Isak en Gyökeres. Zij geven Zweden een duidelijk gezicht. Een ploeg met twee spitsen die scoren, elkaar vinden en verdedigers bezighouden, hoeft niet geweldig te spelen om gevaarlijk te zijn.

Voor Oranje is dat misschien de belangrijkste waarschuwing.

Zweden hoeft niet negentig minuten beter te zijn. Het hoeft alleen de momenten te vinden waarop Nederland even openstaat.

Koeman weet waar het eerste Zweedse gevaar zit

Het huiswerk voor Oranje is helder. De restverdediging moet kloppen. Het middenveld moet sneller keuzes maken dan tegen Japan. En de centrale verdedigers moeten negentig minuten scherp blijven op twee aanvallers die elkaar goed aanvullen.

Dat klinkt simpel. Op een WK is het dat zelden.

Zweden heeft tegen Tunesië laten zien dat de ploeg precies op tijd tot leven kan komen. Misschien was Tunesië defensief te zwak om grote conclusies te trekken. Misschien kreeg Zweden meer ruimte dan het tegen Oranje zal krijgen. Die kanttekening hoort erbij.

Maar Koeman zal de beelden toch met aandacht bekijken. Isak en Gyökeres hebben geen lange uitleg nodig. Hun eerste wedstrijd op dit WK was genoeg.

Oranje is gewaarschuwd.

Koeman zet Oranje-discussie op scherp