Ajax speelt tegen FC Utrecht om een dure kater te voorkomen

Ajax staat zondag tegen FC Utrecht voor een wedstrijd die veel verder gaat dan het laatste Europese ticket. Op papier draait de finale van de play-offs om een plek in de tweede voorronde van de Conference League. In de praktijk gaat het voor Ajax ook om schade beperken.

(Tekst gaat verder na de afbeelding)

Het seizoen is in Amsterdam al niet meer te redden als geslaagd. Daarvoor is er te veel gebeurd. Te wisselvallig spel, te weinig controle, te veel momenten waarop Ajax niet op Ajax leek. Toch kan de club tegen FC Utrecht voorkomen dat de zomer nóg zwaarder begint.

Europees voetbal levert geld op. Ook in de Conference League, het kleinste Europese toernooi van de UEFA. De bedragen liggen ver onder de Champions League, maar voor een club die moet bouwen aan een nieuwe selectie kan elk miljoen verschil maken.

Ajax speelt tegen FC Utrecht om meer dan prestige

Voor Ajax voelt de Conference League normaal gesproken niet als het podium waarop de club zichzelf graag ziet. De lat ligt in Amsterdam hoger. Dat hoort bij de historie, de begroting en het zelfbeeld van de club.

Alleen is dat precies waarom deze finale zo gevoelig ligt.

Wie een slecht seizoen draait, heeft aan het einde vaak nog één kans nodig om iets vast te houden. Voor Ajax is dat Europese plaatsing. Niet omdat de Conference League ineens het droomscenario is, maar omdat geen Europees voetbal een nog pijnlijker conclusie zou zijn.

De winnaar van de play-off-finale stroomt in de tweede voorronde van de Conference League in. Daarna moeten er nog meerdere rondes worden overleefd om de competitiefase te halen. Dat maakt het sportief geen gegarandeerde route, maar wel een route met duidelijke financiële waarde.

Een gewonnen voorronde levert volgens de huidige verdeling van UEFA-bedragen 175.000 euro op. De echte klap komt pas bij plaatsing voor de competitiefase. Dat levert ruim drie miljoen euro op, nog los van premies, tv-gelden en de zogeheten Value Pillar.

Voor Ajax is dat geen zakgeld. Zeker niet in een zomer waarin de club keuzes moet maken.

Conference League kan Ajax financiële lucht geven

De Value Pillar is een belangrijk onderdeel van het verhaal. Die premie wordt gebaseerd op onder meer historische prestaties en tv-inkomsten. Vorig seizoen kreeg AZ daar in de Conference League bijna drie miljoen euro uit. Bij Ajax ligt het voor de hand dat dit bedrag hoger kan uitvallen dan bij FC Utrecht, al hangt dat af van de exacte UEFA-verdeling.

Daarbovenop komen de premies in de competitiefase. Een overwinning levert 400.000 euro op, een gelijkspel 133.000 euro. Ook de eindklassering en eventuele knock-outduels zorgen weer voor extra bonussen.

Zo kan een Conference League-seizoen alsnog oplopen tot een bedrag van vele miljoenen. AZ verdiende afgelopen seizoen meer dan tien miljoen euro in het toernooi. Dat bedrag is niet automatisch één op één op Ajax te plakken, maar het geeft wel aan wat er mogelijk is.

Voor een club die waarschijnlijk moet sleutelen aan de selectie, telt dat mee. Transfers worden niet alleen bepaald door sportieve wensen. Ze worden bepaald door ruimte. Door salarisbudget. Door risico. Door de vraag of je een speler nu al kunt halen, of moet wachten tot er eerst iemand vertrekt.

Europees voetbal maakt dat gesprek net iets minder krap.

Geen Europees voetbal zou Ajax nog verder terugwerpen

Verlies tegen FC Utrecht zou voor Ajax dus hard aankomen. Sportief, omdat het seizoen dan eindigt zonder Europees ticket. Financieel, omdat de club miljoenen misloopt die later in de zomer bruikbaar kunnen zijn.

Daar zit ook een psychologische kant aan. Ajax wil deze zomer opnieuw richting geven aan de selectie. Dan helpt het als je spelers een Europees programma kunt aanbieden. Zelfs als dat Conference League is. Voor sommige spelers maakt dat verschil. Voor de club zelf ook.

Een seizoen zonder Europees voetbal betekent minder wedstrijden, minder inkomsten en minder zichtbaarheid. Het maakt de agenda leger, maar de druk niet kleiner. In Amsterdam wordt stilte zelden rustig.

Daarom is deze finale tegen FC Utrecht zo verraderlijk. Ajax speelt niet om een prijs die de boekenkast mooier maakt. Ajax speelt om te voorkomen dat het seizoen financieel en sportief nóg leger eindigt.

FC Utrecht kan Ajax pijn doen op precies het verkeerde moment

FC Utrecht komt in dit verhaal niet als figurant naar Amsterdam. De ploeg van Ron Jans heeft Ajax de laatste jaren vaker pijn gedaan en zal deze wedstrijd juist zien als kans om een sterk seizoen extra glans te geven.

Voor Utrecht zou plaatsing voor de Conference League een enorme beloning zijn. Voor Ajax voelt dezelfde wedstrijd meer als een verplichting. Dat verschil in gevoel kan iets doen met een finale. De ene club ruikt een kans, de andere club probeert een nieuwe dreun te vermijden.

Daar zit de spanning.

Ajax moet winnen om nog iets vast te houden. FC Utrecht kan winnen om iets nieuws open te breken. Op papier gaat het om de tweede voorronde van de Conference League. In werkelijkheid gaat het om geld, geloofwaardigheid en de toon van de zomer.

Voor Ajax is dat misschien wel de kern. Zondag kan het seizoen niet meer mooi worden. Maar het kan nog wel minder duur aflopen.

Farioli over toekomst Ajax