Open voetbalpiramide: van amateur naar Eredivisie, kan dat?

Het idee alleen al maakt veel los. Een open voetbalpiramide, waarin elke club in theorie kan doorstoten tot het hoogste niveau, spreekt enorm tot de verbeelding. Het beeld van een amateurclub die stap voor stap promoveert en uiteindelijk de Eredivisie bereikt, voelt als de kern van sport. Presteren moet lonen, ongeacht waar je vandaan komt. Dat dit idee nu weer serieus wordt besproken, is dan ook niet vreemd.

Die aantrekkingskracht is breed. Niet alleen bij clubs uit de Tweede Divisie, maar ook bij supporters en voetballiefhebbers leeft het gevoel dat het Nederlandse systeem op dit punt wringt. In veel landen is promotie en degradatie vanzelfsprekend door de hele piramide heen. In Nederland stopt die beweging juist op het moment dat het spannend wordt.

Hoe open is de piramide nu eigenlijk?

Wat vaak wordt vergeten, is dat de piramide al grotendeels open is. Een amateurclub kan vanuit de laagste klasse via promoties doorgroeien tot en met de Tweede Divisie. Dat traject bestaat echt en wordt ook bewandeld. Tot dat niveau geldt: wie sportief promoveert en aan de voorwaarden voldoet, mag omhoog.

De blokkade zit daarboven. De stap van de Tweede Divisie naar de Keuken Kampioen Divisie is op dit moment niet mogelijk. Andersom geldt hetzelfde. Clubs uit de KKD kunnen niet degraderen naar het amateurvoetbal. Precies die schakel maakt dat Nederland geen volledig open piramide heeft, maar een half gesloten systeem.

Waarom dit idee zo aantrekkelijk is

Als die deur wel opengaat, verandert er fundamenteel iets. Dan ontstaat er weer perspectief voor clubs die jarenlang investeren, professionaliseren en sportief groeien. Dan wordt kampioen worden in de Tweede Divisie meer dan een eindstation. En ja, dan wordt het theoretisch mogelijk dat een club vanuit het amateurvoetbal ooit de Eredivisie bereikt. Zeldzaam, moeilijk en allesbehalve vanzelfsprekend, maar wél mogelijk.

Dat is precies waarom zoveel mensen hier warm voor lopen. Het maakt het voetbal spannender, eerlijker en ambitieuzer. Niet alleen voor de clubs die omhoog willen, maar ook voor de clubs die nu beschermd worden door het systeem. Want met echte degradatie komt ook echte urgentie.

De realiteit waar niemand omheen kan

Tegelijkertijd is het geen simpele knop die je omzet. De bezwaren zijn bekend en niet onzinnig. Financiële stabiliteit, stadionnormen, jeugdopleidingen en licentie-eisen spelen allemaal een rol. Voor KKD-clubs kan degradatie grote gevolgen hebben. Voor amateurclubs vraagt toetreding tot het betaald voetbal om enorme investeringen en organisatorische stappen.

Ook bij de KNVB is dat besef er. De huidige afspraken tussen het amateur- en betaald voetbal lopen tot en met het seizoen 2027/2028. Dat maakt duidelijk dat een eventuele open piramide geen kwestie is van morgen, maar van jaren, overleg en voorwaarden. Juist daarom is het waardevol dat het gesprek nu wordt gevoerd. Dat clubs uit de Tweede Divisie actief bij de KNVB aankloppen, laat zien dat het idee leeft en serieus wordt genomen.