Zonder Zinchenko wordt Ajax’ opbouw weer kwetsbaar

Ajax haalde Oleksandr Zinchenko niet om simpelweg een linksback toe te voegen aan de selectie. Hij was bedoeld als een functioneel onderdeel van een idee. Een manier van spelen die in Amsterdam de laatste maanden voorzichtig vorm kreeg: backs die naar binnen trekken, extra middenvelders in de opbouw, controle via balbezit in plaats van via duels.

Dat idee staat nu onder druk.

Het ‘back naar binnen’-plan van Ajax

Onder de huidige technische leiding is Ajax in balbezit steeds vaker gaan werken met een back die naar binnen schuift. Niet breed langs de lijn, maar tussen de linies. Naast de controleur. Soms zelfs er iets voor. Het doel: een extra man in het centrum, betere veldbezetting en kortere afstanden bij balverlies.

Dat vraagt om een specifiek profiel. Iemand die comfortabel is in kleine ruimtes. Die onder druk vooruit durft te spelen. Die het overzicht heeft om te kiezen tussen versnellen of temporiseren.

Zinchenko had dat profiel. Jarenlang speelde hij bij Manchester City als ‘inverted fullback’, precies in die rol. Geen klassieke back, maar een spelverdeler vanaf links.

Dat was geen detail in zijn komst naar Amsterdam. Dat was de kern.

Wat je zag in die oefenwedstrijd tegen Telstar

In een oefenwedstrijd tegen Telstar was al iets zichtbaar. De bal lag stil, maar Zinchenko niet. Arm om de schouder van een ploeggenoot. Aanwijzingen over looplijnen. Over waar de ruimte lag.

Hij keek niet alleen naar zijn eigen positie. Hij keek naar het geheel.

Dat soort gedrag bevestigt wat Ajax dacht binnen te halen: een speler die het spel begrijpt én het kan uitleggen. Dat laatste is minstens zo belangrijk in een ploeg die zoekt naar stabiliteit.

Het is een detail. Maar soms zeggen details veel.

Zonder Zinchenko wordt het weer puzzelen

De blessure van Zinchenko betekent niet alleen dat er een naam van het wedstrijdformulier verdwijnt. Het betekent dat Ajax opnieuw moet kiezen.

Ga je door met het idee van de naar binnen trekkende back, ook als het alternatief minder natuurlijk in die rol past? Of schuif je terug naar een eenvoudiger model met een back die vooral breed blijft en defensieve zekerheid biedt?

Dat is geen cosmetische aanpassing. Het heeft gevolgen voor de hele structuur.

Als de back niet naar binnen komt, moet iemand anders dat doen. Een middenvelder die lager zakt. Een centrale verdediger die indribbelt. Elke verschuiving heeft impact op de restverdediging en op de balans bij balverlies.

En juist daar zat bij Ajax de laatste tijd vooruitgang in. Niet spectaculair, wel zichtbaar.

De belasting van spelers als Regeer

In de huidige bezetting draait Regeer veel minuten op het middenveld. Zinchenko had daar, indien nodig, een alternatief kunnen zijn. Niet als pure controleur, maar als verbindingsspeler die tempo en richting bewaakt.

Die mogelijkheid valt weg.

Een plan dat afhankelijk is van profielen

Een spelidee is zo sterk als de spelers die het uitvoeren. Dat klinkt simpel, maar het wordt vaak vergeten. Je kunt een model tekenen op een tactiekbord, maar zonder de juiste profielen wordt het al snel een compromis.

Zinchenko was geen compromis. Hij was een match.

Zijn blessure legt iets bloot wat breder is dan alleen deze situatie: Ajax bouwt aan een herkenbare manier van spelen, maar heeft nog niet op elke positie een vanzelfsprekend profiel.

Misschien vindt de staf een oplossing die net zo goed werkt. Dat is niet uit te sluiten. 

Maar voorlopig staat Ajax weer op een kruispunt. Doorgaan met het plan en accepteren dat het minder vloeiend zal zijn? Of het plan aanpassen aan de spelers die er wél zijn?

In de vraag of Ajax in balbezit controle uitstraalt of weer zoekende oogt. En ergens blijft dan hangen: hoe had het eruitgezien met Zinchenko wel op het veld?