Voor Willem II is Volendam meer dan een finale-opponent: het is ook een gevecht met vorig jaar

Voor Willem II is deze finale tegen FC Volendam niet zomaar de laatste hindernis richting de Eredivisie. Het gevoel dat de club vorig jaar op het slechtste moment door de bodem zakte in de finale tegen Telstar en daar maanden last van heeft gehouden speelt ook mee. In Tilburg gaat het nu dus niet alleen over promoveren. Het gaat ook over iets rechtzetten.

(Tekst gaat verder onder afbeelding)

De degradatie verdween niet in de zomer

Dat is misschien wel de kern van dit Willem II. Clubs roepen na een degradatie vaak snel dat de blik weer vooruit moet. Nieuwe competitie, nieuwe groep, nieuwe start. In de praktijk werkt het zelden zo schoon. Bij Willem II blijkbaar ook niet. Behounek gaf toe dat hij er aan het begin van dit seizoen een hard hoofd in had. Dat zegt veel. Juist een routinier, juist iemand die de club kent, geloofde na die klap niet meteen in een snelle wederopstanding.

En dat was ook niet gek. De eerste seizoenshelft van Willem II zat vol twijfel. Nederlagen tegen ADO Den Haag en FC Eindhoven, een ploeg die zoekende was en een club die eerder met zichzelf in gesprek leek dan met promotie. Pas na de winterstop kwam er iets van lijn in. Willem II werd stabieler, taaier, minder druk met hoe het eruitzag en meer gefocust op wat nodig was.

Onder de radar, zoals Behounek het zei. Dat is een mooie formulering, maar ook een eerlijke. Het ging lang over andere clubs. Over ADO, over Cambuur, over de logische favorieten. Willem II kroop daar tussendoor naar een plek waar het nu nog altijd staat: twee wedstrijden van de Eredivisie.

Juist daarom voelt Volendam nu als meer dan alleen een tegenstander

Nu FC Volendam de finale-opponent is, krijgt het verhaal nog iets extra’s. Niet omdat Volendam een oude rivaal is of omdat er een open rekening tussen die clubs ligt. Juist niet. Volendam is interessant omdat het voor Willem II de perfecte spiegel is. Dit is niet meer de fase van een leuke play-offrun of een stunt tegen een verrassende tegenstander. Dit is de echte test: ben je na alles van vorig jaar en na alles van dit seizoen daadwerkelijk weer klaar voor de Eredivisie?

Daar zit de spanning. Tegen Almere City kon Willem II nog in het verhaal van de underdog en de revanche blijven hangen. Tegen Volendam wordt het harder. Dan gaat het niet meer alleen over emotie, maar over niveau. Over volwassenheid. Over de vraag of een ploeg die zich pas laat hervond ook echt sterk genoeg is om de laatste stap te zetten.

En precies daarom speelt Willem II in deze finale ook tegen zijn eigen verleden. Omdat die laatste stap altijd het meest lijkt op de stap die je eerder niet kon zetten.

De play-offs gaven Willem II nieuwe helden, maar ook nieuwe littekens

Dat maakt deze campagne ook zo typisch play-offs. Alles komt tegelijk. Samuel Bamba, die lang meer ergernis dan hoop opriep, staat ineens op als een van de verhalen van deze run. Een noodplan werd opeens een werkend plan. Een verguisde aanvaller werd opeens een man die een tweeluik openbreekt. Zulke omslagen horen bij play-offs, maar ze zeggen ook iets over Willem II: deze ploeg is niet meer zo voorspelbaar als eerder dit seizoen.

Tegelijk kwam er alweer een nieuwe wond bij. Het uitvallen van Calvin Twigt is een enorme aderlating. John Stegeman noemde de overtreding op hem een aanslag die niet op het voetbalveld thuishoort. Behounek sprak van een schandalige actie. En daar zit veel in, want Twigt was meer dan een winterversterking. Hij werd in korte tijd een van die spelers die iets aan een elftal vastmaken. Balans, loopvermogen, duelkracht, ritme. Zulke spelers vallen vaak pas echt op zodra ze weg zijn.

Dus zelfs in de opmars naar de finale blijft bij Willem II dat dubbele gevoel aanwezig: hoop en schade, opwinding en irritatie, opluchting en nieuwe zorgen. Misschien past dat ook wel precies bij een ploeg die vorig jaar nog viel en nu probeert op te staan zonder te doen alsof die val nooit gebeurd is.

De boosheid over de opzet helpt ook mee

Dan is er nog de woede over het systeem. Stegeman en Behounek spaarden de opzet van deze play-offs niet. Dat Willem II zich door meerdere rondes moest knokken, terwijl de Eredivisie-club alleen de finale hoeft te spelen, zit zichtbaar diep. Je voelt aan alles dat die frustratie in Tilburg niet als randzaak wordt gezien, maar als brandstof.

Dat maakt het verhaal van Willem II ook taaier dan romantischer. Deze ploeg staat niet in de finale omdat alles eindelijk prachtig samenvalt. Ze staat er ook omdat er veel irritatie in zit. Omdat spelers zich miskend voelen. Omdat de route zwaarder was. Omdat de waardering volgens Stegeman en Behounek te lang naar anderen ging.

Dat kan gevaarlijk zijn, maar ook nuttig. Zeker in finales. Een ploeg die zich benadeeld voelt, hoeft niet per se beter te worden. Maar ze kan er wel harder van gaan spelen.

Daarom is dit voor Willem II geen gewone promotiekans

Dat is uiteindelijk wat deze finale tegen Volendam interessant maakt. Voor buitenstaanders is het gewoon de strijd om een Eredivisie-ticket. Voor Willem II is het net iets meer dan dat. Hier loopt vorig seizoen nog doorheen. De vernedering van de degradatie. De verloren finale tegen Telstar. De twijfel van het najaar. Het gevoel dat de club zichzelf opnieuw moest uitvinden zonder dat iemand daar echt op zat te wachten.

En nu ligt er ineens toch weer een deur open. Niet naar romantiek, maar naar eerherstel. Niet naar een schoon nieuw begin, maar naar een terugkeer die pas echt betekenis krijgt als juist deze ploeg, met al haar littekens, de laatste stap ook nog zet.