Alarmerende signalen uit scheidsrechterswereld: onvrede over KNVB groeit

In het Nederlandse scheidsrechtersgilde groeit de onvrede over de KNVB. Dat is de duidelijke en vooral zorgelijke boodschap van Hugo Borst, die in het Algemeen Dagblad schrijft over “alarmerende signalen” vanuit de arbitrage. De kern van die frustratie is hard: topscheidsrechters zouden het gevoel hebben dat de bond niet pal achter hen staat, juist op het moment dat de druk, agressie en publieke kritiek blijven toenemen.

(Tekst gaat verder onder afbeelding)

Scheidsrechters voelen zich al jaren niet serieus genomen

Volgens Borst speelt één punt daarin al heel lang. Scheidsrechters zouden herhaaldelijk hebben gevraagd om steviger bescherming vanuit de bond, bijvoorbeeld in de vorm van een verbod voor trainers en spelers om na wedstrijden publiekelijk het functioneren van arbiters te bekritiseren. Dat punt zou volgens de scheidsrechters steeds terugkomen op de agenda, maar zonder echte uitkomst.

Borst citeert een bekende scheidsrechter die daar weinig misverstand over laat bestaan: “De directie van de KNVB staat niet pal voor ons. De bond kiest voortdurend de kant van de clubs. Zo denken alle scheidsrechters erover.” Dat is geen kleine klacht meer. Dat is een frontale boodschap vanuit een beroepsgroep die zich kennelijk structureel niet beschermd voelt door de eigen organisatie.

De toon richting arbiters laat sporen na

Opvallend is dat die frustratie niet alleen over reputatie of uitstraling gaat, maar ook over de dagelijkse gevolgen van het klimaat waarin arbiters moeten werken. Er is zelfkritiek, zegt Borst erbij. Scheidsrechters weten ook dat hun niveau omhoog moet. Maar volgens hen ondermijnt de voortdurende agressie wel degelijk hun autoriteit en hun vertrouwen.

Vooral dat laatste is een belangrijk signaal. Want zodra arbiters zelf zeggen dat het ook “heel slecht voor je zelfvertrouwen” is, en dat vooral jonge collega’s daaronder lijden, staat de vraag hoe aantrekkelijk dit vak nog is voor nieuwe generaties ook centraal.

Ergernis over trainers en spelers loopt mee op

In de signalen die Borst beschrijft, zit nóg een laag. Scheidsrechters ergeren zich volgens hem ook aan de gebrekkige spelregelkennis van trainers en spelers. Dat klinkt misschien als een klassiek verwijt uit de arbitragehoek, maar in deze context krijgt het meer lading. Want als een arbiter week na week publiekelijk wordt aangevallen door mensen die volgens hem de regels zelf niet goed kennen, ontstaat vanzelf het gevoel dat de discussie scheef is.

Een van de arbiters formuleert het stevig: spelers zouden pas een licentie moeten krijgen als ze de spelregels kennen. Dat is gechargeerd, maar de onderliggende boodschap is duidelijk. In hun ogen wordt er te makkelijk en te luid geoordeeld, terwijl de kennis van de regels vaak achterblijft bij de stelligheid van de kritiek. Ook dat draagt bij aan het gevoel van een bond die te weinig afbakent waar de grens ligt.

Zelfs een staking wordt genoemd

Dat de onvrede inmiddels zo hoog zit, blijkt ook uit een ander detail in het verhaal van Borst. Hij legt aan een aantal scheidsrechters de gedachte voor om te staken. Alleen al dat zo’n idee hardop op tafel komt, laat zien hoe hoog de spanning is opgelopen. De reacties daarop zijn verdeeld. De een zou ervoor openstaan, een ander voelt er niets voor. Maar ook die afwijzing is veelzeggend. “Wij stellen niks voor. Dan gaan ze nog harder naar ons bijten”, luidt volgens Borst een antwoord.

De KNVB kan dit moeilijk blijven wegschuiven

Als een beroepsgroep op het hoogste niveau het gevoel krijgt dat de eigen directie niet pal voor hen staat, dan brokkelt iets fundamenteels af. Autoriteit op het veld begint uiteindelijk ook bij steun buiten het veld. Daarmee ligt de bal nu nadrukkelijk bij de KNVB. Want het verhaal van Borst is in feite een waarschuwingssignaal uit het hart van de arbitrage. Niet eentje die je eenvoudig kunt afdoen als overgevoeligheid of frustratie na een paar lastige weekends. De boodschap is juist dat dit al jaren speelt.

En als dat klopt, dan is de echte vraag niet meer of er onvrede is, maar waarom die zo lang heeft kunnen oplopen zonder dat scheidsrechters het gevoel kregen dat er echt iets veranderde. Dat is het punt waarop deze kwestie ophoudt een intern arbiterprobleem te zijn en een bestuurlijke kwestie wordt. De alarmerende signalen zijn er nu in elk geval. De vraag is vooral hoe lang de bond zich nog kan permitteren om ze niet als zodanig te behandelen.