Farioli laat zien waar Ajax volgens hem echt vastliep

Francesco Farioli heeft bij FC Porto alsnog gekregen wat hij bij Ajax net misliep: een landstitel. Een jaar na zijn emotionele vertrek uit Amsterdam zat de Italiaanse trainer in Portugal naast een enorme kampioensbeker, zichtbaar trots, maar nog altijd met Ajax in zijn hoofd. Dat maakt zijn terugblik opvallend. Farioli praat niet als iemand die simpelweg zijn gelijk komt halen. Hij klinkt eerder als een trainer die nog steeds probeert uit te leggen waarom het in Amsterdam knapte.

(Tekst gaat verder na de afbeelding)

En daar zit het interessante aan zijn verhaal.

Bij Porto werd Farioli kampioen, maar zelf noemt hij zijn prestatie bij Ajax groter. Dat is geen kleine uitspraak. Zeker niet omdat hij in Amsterdam uiteindelijk vertrok na een titelrace die op pijnlijke wijze uit zijn handen gleed. Toch lijkt zijn punt vooral te gaan over de omstandigheden waarin hij moest werken.

Farioli vergelijkt Ajax en FC Porto na zijn titel

Farioli zegt tegen het Algemeen Dagblad dat bij FC Porto “elk onderdeel van de club met dezelfde honger en energie dezelfde kant opgaat”. Daarmee wijst hij direct naar het verschil dat hij bij Ajax voelde. In Amsterdam was volgens hem niet alles op dezelfde manier gericht op het bouwen van een elftal dat de volgende stap kon zetten.

Dat is een harde boodschap, ook al verpakt hij die voorzichtig.

De Italiaan noemt weinig namen. Hij wil oud-collega’s niet beschadigen en benadrukt dat gesprekken intern moeten blijven. Toch valt uit zijn woorden veel op te maken. Farioli had bij Ajax het gevoel dat er te weinig afstemming was tussen wat hij op het veld nodig had en wat de club hem kon geven.

Bij Porto ervaart hij dat anders. Daar zijn de lijnen kort met president André Villas-Boas. Farioli spreekt over dezelfde voetbaltaal, dezelfde visie op de samenstelling van de selectie en directe communicatie. Dat klinkt misschien simpel, maar voor een trainer is het vaak alles.

Een idee op het veld begint ergens anders.

Ajax miste volgens Farioli steun in transferperiodes

De transfermarkt speelt een grote rol in zijn terugblik. Farioli zegt niet dat Ajax honderden miljoenen nodig had. Sterker nog: hij benadrukt dat hij bij eerdere clubs ook nooit met onbeperkte middelen werkte. Zijn frustratie lijkt dus niet te gaan over geld, maar over richting.

Hij geeft een voorbeeld van een nummer 6. Als een trainer een middenvelder zoekt die goed aan de bal is én verdedigend overeind blijft, maar de club komt met een speler met heel andere kenmerken, dan ontstaat er een probleem. In zijn woorden: dan heb je de verkeerde trainer gekozen, of je hebt de juiste gekozen maar luistert niet naar hem.

Dat is misschien de kern van zijn Ajax-verhaal.

Farioli wilde zijn ploeg meer Champions League-proof maken. In Europa zag hij dat Ajax fysiek tekortkwam. Hij wilde dat compenseren met andere profielen en versterking van de selectie. Volgens hem voelde hij zich daarin tijdens transferperiodes vaak genegeerd.

Dat soort dingen blijven hangen. Zeker bij Ajax, waar voetbalideeën altijd zwaar wegen.

Korte lijnen bij FC Porto maken verschil voor Farioli

Bij FC Porto kreeg Farioli sneller het gevoel dat de club met hem meedacht. Villas-Boas pakte door op de transfermarkt en op het trainingscomplex. Farioli kreeg ruimte om dingen anders in te richten. Niet alles hoefde langs meerdere lagen.

Dat laatste raakt opnieuw aan Ajax. Bij zijn vertrek zei Farioli al dat er, bij wijze van spreken, twintig mensen goedkeuring moesten geven om een pen te verplaatsen. Dat beeld blijft sterk, omdat het precies uitdrukt waar hij tegenaan liep: veel bemoeienis, weinig snelheid.

In Porto werkt hij in een andere structuur. Dat zegt niet automatisch dat alles daar beter is of dat Ajax alles verkeerd deed. Porto had ook meer ruimte om te investeren. De Portugese club kwam bovendien uit een periode zonder landstitel en had een duidelijke honger om iets te herstellen.

Maar voor Farioli maakte die gezamenlijke richting het verschil.

Moderne stafwensen van Farioli bleven bij Ajax gevoelig

Ook rond zijn staf voelde Farioli zich volgens zijn terugblik niet altijd begrepen. Hij lachte om berichten dat hij om drie koks en andere overdreven zaken zou hebben gevraagd. Volgens hem ging het om een psycholoog, een voedingsdeskundige en een fysiotherapeut.

Dat zijn geen exotische eisen in het moderne topvoetbal. Zeker niet voor een club die weer richting Champions League-niveau wil groeien.

Toch werd het in Amsterdam onderdeel van een bredere discussie. Over zijn werkwijze. Over zijn voetbal. Over de vraag of zijn aanpak wel bij Ajax paste. Na de winterstop werd het spel behoudender en nam de kritiek toe. Ook intern.

Farioli lijkt daar nog steeds rustig onder. Voor hem telt vooral of spelers geloven in wat ze doen. Bij Porto vroeg hij zijn spelers zelfs anoniem om kritiek. Ze mochten hem, zoals hij het zelf zei, met een bazooka aanvallen. De uitkomst gaf hem vertrouwen.

Spelers moeten mee zijn. Anders blijft elk idee op papier hangen.

Farioli’s Porto-succes zegt iets over Ajax

De titel met FC Porto maakt zijn Ajax-periode niet ineens geslaagd. Ajax gaf een grote voorsprong weg en liep de landstitel mis. Dat blijft staan. Voor supporters voelde dat als een wond, en voor Farioli blijkbaar ook.

Toch geeft zijn succes in Portugal zijn woorden extra gewicht. Hij was bij Ajax niet zomaar een passant die verdween en daarna wegzakte. Hij won meteen een prijs bij een grote club, in een omgeving die volgens hem beter aansloot bij zijn manier van werken.

Daarmee komt de vraag terug naar Ajax. Niet alleen of Farioli de juiste trainer was, maar ook of Ajax wist wat het met hem wilde. Een club kan een trainer halen om iets te veranderen, maar moet dan ook kunnen dragen wat die verandering vraagt.

Farioli zegt dat niemand groter is dan Ajax. Hij noemt zichzelf slechts een druppel in de clubhistorie. Dat klinkt bescheiden, bijna romantisch. Maar onder die woorden zit nog altijd een duidelijke boodschap.

Bij Porto vond hij richting, steun en korte lijnen.

Bij Ajax miste hij precies dat.

Ajax is de echte hoofdpersoon van deze vernedering