Echteld groeit bij AZ van noodgreep naar vaste keuze

Leeroy Echteld begon in januari als tijdelijke oplossing bij AZ. Maarten Martens was ontslagen, de club stond achtste en de keuze voor Echteld voelde op dat moment vooral als een manier om de boel intern op te vangen. Een paar maanden later is de situatie volledig gekanteld.

(Tekst gaat verder na de afbeelding)

AZ gaat twee jaar langer door met de 57-jarige trainer.

Dat zegt veel over wat er in korte tijd is veranderd. Echteld stapte niet in als grote naam van buitenaf, maar als iemand die de club al kende. Hij werkte jarenlang binnen AZ, had Jong AZ onder zijn hoede en wist hoe de lijnen in Alkmaar lopen. Eerst moest hij vooral stabiliteit brengen. Inmiddels heeft hij de KNVB-beker gewonnen, de kwartfinales van de Conference League gehaald en AZ weer dichter richting de plekken gebracht waar de club zichzelf graag ziet.

Van noodgreep naar vaste keuze. Zo simpel oogt het nu.

Echteld krijgt bij AZ beloning na bekerwinst

De bekerwinst heeft de positie van Echteld zichtbaar veranderd. Een interim-trainer kan aardig beginnen, een paar wedstrijden winnen en alsnog plaatsmaken voor een nieuwe naam. Maar een prijs winnen doet iets met de beoordeling.

Zeker bij AZ.

De club heeft de afgelopen jaren vaak hoog ingezet, maar tastbare prijzen blijven schaars. Als een trainer in een onrustige fase instapt en binnen enkele maanden een beker pakt, wordt het moeilijk om hem daarna nog alleen als tijdelijke oplossing te zien.

Echteld begon nog wat stroef met een gelijkspel tegen Excelsior. Dat paste ook wel bij de fase waarin AZ zat. De ploeg moest opnieuw houvast vinden, spelers moesten wennen aan een andere stem en de club moest weg uit het gevoel dat het seizoen langzaam weggleed.

Daarna begon het te draaien. Niet perfect, niet zonder mindere momenten, maar goed genoeg om het verhaal rond Echteld een andere kleur te geven.

Hij kreeg resultaat. En resultaat geeft ruimte.

AZ kiest voor trainer die de club van binnen kent

De keuze voor Echteld past ook bij de manier waarop AZ graag naar zichzelf kijkt. De club wil slim werken, intern opleiden en niet te snel afhankelijk zijn van grote namen van buiten. Echteld is daar een logisch voorbeeld van.

Hij kwam ooit binnen als jeugdtrainer. Dertien jaar later is hij hoofdtrainer van het eerste elftal. Dat is geen snelle klim, eerder een lange route door de club heen.

Echteld benoemde dat zelf ook. “Ik ben hier binnengekomen als jeugdtrainer en als je dan 13 jaar later de hoofdtrainer bent van deze club, dan ben je heel trots”, zei hij. “Ik ben altijd blijven doorzetten en heb altijd geloof gehad dat ik dit zou kunnen.”

Dat maakt zijn verhaal menselijker dan de gewone trainerswissel. Hij is geen passant die na een goede periode wordt beloond. Hij is iemand die binnen de organisatie is blijven hangen, stappen heeft gezet en nu op een later moment alsnog zijn kans krijgt.

Bij AZ kan dat helpen. Een trainer die de jeugdopleiding kent, weet beter welke spelers eraan komen. Een trainer die Jong AZ heeft gedaan, weet hoe talenten reageren op de stap richting seniorenvoetbal. Een trainer die de clubcultuur kent, hoeft minder tijd te besteden aan aftasten.

Dat is geen garantie voor succes. Wel een voordeel.

Van plek acht naar beker en Europees succes met AZ

Toen Echteld instapte, stond AZ achtste. Dat is voor Alkmaarse begrippen gewoon te laag. De club ziet zichzelf als vaste subtopper, als uitdager, als ploeg die Europees voetbal hoort na te jagen. Achtste voelde daarom als een probleemstand.

Inmiddels staat AZ zesde en is het seizoen een stuk minder grauw dan het in januari leek te worden.

De kwartfinales van de Conference League gaven de ploeg Europees gewicht. De KNVB-beker gaf het seizoen een prijs. Dat zijn resultaten die een trainer in korte tijd draagvlak geven, ook als het spel nog niet op elk moment overtuigt.

Voor AZ is dat belangrijk. De club hoeft deze zomer niet wéér opnieuw te beginnen met een compleet nieuwe trainer, nieuwe werkwijze en nieuwe uitleg. Echteld kan verder met de groep, met zijn staf en met de lessen uit deze korte maar volle periode.

De eerste maanden waren eigenlijk een proefperiode zonder dat het zo werd genoemd.

Hij is geslaagd.

Echteld moet bij AZ nu meer doen dan repareren

De uitdaging wordt vanaf nu wel anders. Een interim-trainer wordt vaak beoordeeld op rust, punten en directe verbetering. Een vaste trainer krijgt een bredere opdracht.

Echteld moet nu bouwen.

Dat betekent dat AZ niet alleen wil zien dat hij een seizoen kan redden, maar ook dat hij een elftal kan ontwikkelen. Spelers beter maken, jonge talenten inpassen, een duidelijke speelwijze neerzetten en over langere tijd presteren. Dat is een andere druk dan in januari.

Toen kon hij relatief vrij instappen. De situatie was lastig, de verwachtingen waren bijgesteld en elke verbetering hielp. Nu krijgt hij vertrouwen voor twee jaar en wordt er automatisch meer van hem gevraagd.

Dat hoort erbij.

Bij AZ ligt de lat hoog genoeg om niet tevreden te zijn met alleen stabiliteit. De bekerwinst is een prestatie, maar ook een nieuw vertrekpunt. Volgend seizoen zal de vraag zijn of Echteld de club structureel in de juiste richting kan houden.

Dat is nog open.

AZ geeft Echteld vertrouwen voor nieuwe fase

De contractverlenging laat vooral zien dat AZ de afgelopen maanden niet als toeval ziet. Echteld heeft intern blijkbaar genoeg indruk gemaakt om verder te mogen. Niet alleen door de resultaten, ook door de manier waarop hij de groep heeft meegenomen na het vertrek van Martens.

Dat laatste is moeilijker te meten, maar vaak net zo belangrijk.

Een ploeg die halverwege het seizoen van trainer wisselt, kan snel uit elkaar vallen. Zeker als de resultaten tegenvallen en spelers gaan twijfelen aan hun rol. Bij AZ gebeurde dat niet. De club kwam juist weer in beweging.

Daarvoor krijgt Echteld nu de beloning.

Zijn verhaal is daarmee ook een klein tegengeluid in een trainerswereld waarin clubs vaak meteen naar de markt kijken. AZ had na de bekerwinst kunnen zoeken naar een bekendere naam. Een trainer met meer ervaring als hoofdcoach op het hoogste niveau. Iemand van buiten met een groter profiel.

De club kiest voor de man die er al stond.

Dat voelt op dit moment logisch. Echteld kwam als oplossing voor de korte termijn, maar heeft zichzelf langer houdbaar gemaakt. Nu begint het echte werk pas.

Sterling-situatie bij Feyenoord blijkt nog lang niet beslist