De kritiek op Weghorst is logisch, maar Oranje mist wel zijn type spits

Dat Wout Weghorst discussie oproept bij Oranje is niet vreemd. Hij beleeft bij Ajax geen goed seizoen, staat al maanden droog en oogt op clubniveau niet als een spits die je automatisch richting een WK schrijft. 

Supporters kijken dan naar goals, vorm en ritme, en dan komt zijn naam al snel onder druk te staan. Alleen stopt het verhaal daar niet. Want hoe matig zijn seizoen ook oogt, Oranje heeft nog steeds nauwelijks een andere spits met precies zijn profiel. En juist dat houdt Weghorst opvallend stevig in beeld.

(Tekst gaat verder onder afbeelding)

Weghorst maakt bij Ajax te weinig indruk om vanzelfsprekend te zijn

Daar begint het wel. Zijn laatste goal voor Ajax dateert van 26 oktober 2025, tegen FC Twente. Sinds zijn rentree na een enkelblessure staat hij in negen wedstrijden nog altijd droog, met slechts één assist. Dat zijn cijfers die het moeilijk maken om hem puur op clubvorm te verdedigen. Zeker als het over een WK-selectie gaat, waar mensen toch graag de meest overtuigende spelers van dat moment willen zien.

Dat gevoel is begrijpelijk. Weghorst oogt bij Ajax niet als een spits die een wedstrijd naar zich toe trekt. Hij is zelden beslissend, krijgt weinig echte glansmomenten en leeft in een fase waarin elk nieuw basisdebuut of invalbeurt vooral weer nieuwe discussie oplevert. Dan is kritiek niet alleen logisch, maar bijna onvermijdelijk.

Ronald Koeman lijkt bij Oranje naar iets anders te kijken dan vorm

Alleen: bondscoaches bouwen zelden een toernooiselectie alsof ze de topscorerslijst aflezen. Ronald Koeman lijkt bij Weghorst vooral te kijken naar een heel specifieke rol. Niet als basisspits. Niet eens als eerste frisse wissel. Meer als breekijzer. Een speler voor het moment waarop een wedstrijd vastzit, de zestien volloopt en er iets geforceerd moet worden.

Dat klinkt misschien ouderwets, maar op toernooien bestaan dat soort scenario’s voortdurend. Dan heb je soms geen complete spits nodig, maar een heel duidelijk soort spits. Iemand die duels wint, in de box blijft opduiken, voor onrust zorgt en waar verdedigers niet lekker tegen spelen. Precies daar ligt de waarde van Weghorst nog altijd. Koeman lijkt dus niet te denken: wie is nu de beste spits van Nederland? Hij lijkt eerder te denken: wie heb ik nodig als het plan kapotloopt?

Oranje heeft bijna niemand anders met precies het profiel van Weghorst

En daar wordt het interessant. Want zodra je naar alternatieven kijkt, zie je waarom Weghorst ondanks alles blijft hangen. Er zijn best andere spitsen. Mexx Meerdink, Emmanuel Emegha, Thijs Dallinga, Zian Flemming, Joshua Zirkzee. Allemaal hebben ze kwaliteiten. Alleen bijna niemand is echt hetzelfde type.

Meerdink is mobieler en lichter. Emegha heeft andere loopacties en minder dominantie in de lucht. Dallinga leeft meer van timing en afwerking. Zirkzee is technisch, maar geen klassieke pinchhitter. Flemming is bruikbaar, alleen ook geen pure noodspits voor de laatste fase van een wedstrijd. Wie je ook noemt, je komt telkens uit bij varianten van een ander profiel.

En precies daar profiteert Weghorst van. Niet omdat hij onomstreden is, maar omdat er in Nederland weinig rondloopt dat echt op hem lijkt.

Op een WK kan dat ene profiel ineens belangrijker worden dan een seizoen lang clubvoetbal

Dat maakt zijn positie richting het WK minder gek dan ze op het eerste gezicht lijkt. Een toernooiselectie is geen elf tegen elf op vorm. Het is vaak een verzameling rollen. Je hebt basisspelers, invallers, controleurs, versnellers en soms ook gewoon iemand voor een heel specifiek noodscenario.

Weghorst is daar misschien wel het duidelijkste voorbeeld van. Iedereen weet ongeveer waarvoor hij mee zou gaan. Niet voor mooi combinatievoetbal, niet voor tien basisplaatsen, niet voor een groot aandeel in de opbouw. Eerder voor die ene avond waarop Nederland met twintig minuten te gaan een goal nodig heeft en de wedstrijd ineens in de lucht komt te hangen. Qatar heeft dat beeld alleen maar sterker gemaakt. Zijn rol tegen Argentinië is zo groot geworden in de Oranje-herinnering, dat hij als profiel bijna groter is dan zijn actuele vorm.

Dat maakt de kritiek niet onzin, maar wel onvolledig

Daar zit de nuance. Fans die zeggen dat Weghorst op basis van zijn Ajax-seizoen weinig te zoeken heeft in een WK-selectie, hebben een punt. Op pure vorm is hij moeilijk te verkopen. Maar die analyse is toch net niet af. Want als je alleen naar zijn matige clubmaanden kijkt, mis je waarom Koeman hem waarschijnlijk toch blijft vasthouden.

Niet omdat hij op dit moment beter is dan iedereen. Eerder omdat hij iets meebrengt wat bijna niemand anders in de Nederlandse spitsenpool echt bezit. Grootte, luchtmacht, aanwezigheid in de zestien en dat onrustige, dwingende dat in een laatste kwartier nog waarde kan krijgen. Soms is dat lelijk. Soms ook best nuttig.

Weghorst blijft bij Oranje dus vooral relevant door wat er ontbreekt

Uiteindelijk is dat misschien de simpelste samenvatting. De kritiek op Weghorst is logisch, want zijn seizoen bij Ajax geeft weinig munitie voor enthousiasme. Alleen draait zijn verhaal bij Oranje allang niet meer alleen om wat hij zelf laat zien. Het draait ook om wat er achter hem níét klaarstaat.

Zolang Koeman een pinchhitter wil meenemen naar het WK, blijft Weghorst dus dichtbij. Niet omdat hij iedereen overtuigt, maar omdat hij een lege plek in de selectie vult die nauwelijks iemand anders echt kan opvullen.